539.jpgΔίνουμε σήμερα περισσότερα στοιχεία για την εκδήλωση της Κυριακής, που οργανώθηκε από τον Πολιτιστικό Σύλλογο Ποντιακής Νεολαίας Ροδόπης “Η Τραπεζούντα” προκειμένου να ενημερωθούν πληρέστερα οι συμπατριώτες μας Πόντιοι που μας επισκέπτονται καθημερινά…

Εκδήλωση για τα έθιμα της Κυριακής του Θωμά  πραγματοποιήθηκε από την ποντιακή νεολαία Ν. Ροδόπης «Η Τραπεζούντα» , την Κυριακή 15 Απριλίου στις 7 το απόγευμα στην αίθουσα του πολιτιστικού Κυττάρου (πρώην Ρέξ) στην Κομοτηνή.  Η εκδήλωση πλαισιώθηκε  από ομιλία για την λαϊκή παράδοση των Ελλήνων του Πόντου της Κυριακής του Θωμά από το Γιάννη Νικολαίδη, παρουσίαση του βιβλίου «Ακριτών γενεά» από τον λέκτορα του Δ.Π.Θ. Φάνη Μαλκίδη, την έκδοση του οποίου επιμελήθηκαν τα μέλη του συλλόγου. Επίσης έγινε παρουσίαση του θεατρικού έργου «Ρωμαίϊκα παρακάθια» από τη θεατρική ομάδα του συλλόγου και προσφορά ποντιακών εδεσμάτων, με σκοπό και στόχο την διασφάλιση της ιστορικής συνέχειας με αίσθημα ευθύνης και συνέπειας.
Στην ομιλία του ο Γιάννης Νικολαίδης αρχικώς ανέφερε το ιστορικό της δραστηριότητας της Νεολαίας, η οποία «απέναντι σ’ αυτή την παράδοση που κάθε μέρα που περνά παλιώνει και κάθε μέρα ανανεώνεται στέκουμε με αίσθημα σεβασμού, ευλάβειας και ευγνωμοσύνης».
Στη συνέχεια  αναφερόμενος στα έθιμα της Κυριακής του Θωμά τόνισε τα εξής:  «Σε ολόκληρη την παγκόσμια ιστορία δύσκολα συναντάται άλλο παράδειγμα λαού, τόσο μικρού όσο οι Πόντιοι, τόσο απομονωμένου ανά τους αιώνες, εκατοντάδες μίλια μακριά από τον κυρίως κορμό της φυλής του, ο οποίος παρά την ανελέητη πίεση που δέχτηκε από κατακτητές κατάφερε να διατηρήσει ακέραιη την εθνική του συνείδηση και υπόσταση. Η διατήρηση αρχαιοελληνικών παραδόσεων ακολουθούν τους Έλληνες του Πόντου σε κάθε φάση της ζωής. Ένα δείγμα αυτής της συνέχειας είναι και τα ταφικά έθιμα της Κυριακής του Θωμά.
Στην ευρύτερη περιοχή κυρίως της Τραπεζούντας του Πόντου την Κυριακή του Θωμά διοργανώνονταν στα μνήματα των χωριών και των κωμοπόλεων γεύμα προς τιμή των νεκρών. Οι Έλληνες του Πόντου φρόντιζαν για την διευθέτηση τυχόν οικονομικών εκκρεμοτήτων συγγενικών προσώπων του προς τρίτους, αλλά και για την οικονομική και ηθική στήριξη των οικογενειών των εκλιπόντων. Επισκέπτονταν πολλές φορές το χρόνο τα μνήματα και αντάλλαζαν κεράσματα με άλλους παρευρισκόμενους. Τα μνήματα ήταν πάντα περιποιημένα και κοσμούνταν συνήθως με αγαπημένα αντικείμενα των νεκρών. Την Κυριακή του Θωμά όλοι οι κάτοικοι των ελληνικών κοινοτήτων φρόντιζαν να είναι παρόν στο γεύμα προς τιμή των νεκρών. Πιστεύεται ότι ο ψυχές των νεκρών ανεβαίνουν στον επίγειο κόσμο από τον Άδη την ημέρα της Ανάστασης για να παραμείνουν ως την ημέρα του Αγίου Πνεύματος.
Οι νεοαφιχθέντες Πόντιοι από τις πρώην Σοβιετικές Δημοκρατίες που εγκαταστάθηκαν στην Κομοτηνή τις τελευταίες δεκαετίες συνεχίζουν την παράδοση των προγόνων. Κάθε χρόνο την ημέρα αυτή τα νεκροταφεία της πόλης κατακλύζονται από κόσμο και τα μνήματα γεμίζουν με τα αγαπημένα εδέσματα των εκλιπόντων.
 Οι Πόντιοι του Θρυλορίου Κομοτηνής συνεχίζουν την παράδοση των προγόνων τους από το χωριό Απουλπάτ του Γάρς και διοργανώνοντας το γεύμα προς τιμή των νεκρών την ημέρα του Αγίου Πνεύματος. Πιστεύεται μάλιστα ότι η κάθοδος στον Άδη γίνεται μέσα από τα νερά, υπάρχουν πάρα πολλές μαρτυρίες παιδιών που κοιτούσαν την ημέρα του Αγίου Πνεύματος μέσα στα πηγάδια με καθρέπτες για να δουν τη μορφή κάποιου εκλιπόντος αγαπημένου προσώπου».

Στη συνέχεια ο Φάνης Μαλκίδης, μιλώντας για το βιβλίο της Νεολαίας ανέφερε  ότι «η έκδοση- ορόσημο για τον ποντιακό Ελληνισμό της περιοχής, αφού  καταγράφει για πρώτη φορά με μεθοδικότητα και ιστορική και επιστημονική ακρίβεια,  η ιστορία των Ποντίων προσφύγων που εγκαταστάθηκαν σε δεκατρείς οικισμούς του νομού Ροδόπης (Αίγειρος, Αετόλοφος, Ασώματοι, Θρυλόριο, Νέα Σάντα, Καρυδιά, Κασσιτερά, Κίζαρι, Μεσοχώρι, Μικρό Κρανοβούνιο, Παγούρια, Ροδίτης, Υφανταί) την περίοδο 1920 έως 1926.  Παράλληλα στο βιβλίο  γίνεται εκτενής αναφορά στις ελληνικές κοινότητες των πρώην σοβιετικών δημοκρατιών, αλλά και στις εγκαταστάσεις νεοπροσφύγων Ποντίων από την πρώην Ε.Σ.Σ.Δ. στο νομό Ροδόπης.  Η παρουσίαση στοιχείων από την γαστρονομία και τη λαογραφία των Ελλήνων των νοτίων παραλίων του Εύξεινου Πόντου, αποτελούν επίσης μέρος του βιβλίου, το οποίο βασίζεται κυρίως σε έρευνα αλλά και σχετική βιβλιογραφία. Πρόκειται για μια δουλειά προϊόν της προσπάθειας των μελών του συλλόγου, τα οποία εδώ και αρκετά χρόνια συγκέντρωναν το λαογραφικό, ιστορικό και γαστρονομικό υλικό, το οποίο τελικά είναι στη διάθεση του λαού της Θράκης. Ωστόσο το βιβλίο συμβάλλει και στο μέγα ζήτημα της ανάδειξης της γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου, ζήτημα το οποίο πλέον έχει αναδεχθεί διεθνώς, παρά την ελλαδική κρατική ολιγωρία».
Στη συνέχεια τα μέλη της Νεολαίας παρουσίασαν το θεατρικό έργο «Ρωμαίϊκα παρακάθια», το οποίο  αποτελεί μια προσπάθεια γνωριμίας με τον πολιτισμό, την ιστορία και τον χαρακτήρα των Ποντίων που βρέθηκαν κυρίως μετά το 1828 εγκατεστημένοι στο έδαφος της Αρμενίας. Το σενάριο και οι διάλογοι  ήταν της Αυγητίδου Όλγα ενώ την σκηνική παρουσίαση επιμελήθηκε  ο Περικλής Νιζαμίδης. Οι διάλογοι γραμμένοι στο ποντιακό ιδίωμα του ελληνικού χωριού Ανκοβάν της Αρμενίας βασίστηκε σε πραγματικές ιστορίες του χωριού.

Advertisements